BEOGRAD – Novi pravilnik koji uređuje registar potrošača „Ne zovi“, odnosno evidenciju građana koji ne žele da primaju promotivne pozive i poruke trgovaca, stupio je danas na snagu, a njime su dodatno precizirane obaveze trgovaca i prava potrošača.
Prema novim pravilima, trgovac je dužan da pre svakog telefonskog kontakta čija je svrha promocija ili prodaja proveri da li se broj potrošača nalazi u registru „Ne zovi“. Ukoliko to ne učini, može mu biti izrečena novčana kazna od 200.000 dinara, dok je za odgovorno lice u kompaniji predviđena kazna od 50.000 dinara.
Vesna Perinčić iz Republičke unije potrošača ukazala je da se kazna može odnositi na svaki pojedinačni slučaj nepoštovanja obaveze provere registra.
„Ako trgovac nije proverio da li je određeni potrošač upisan u registar pre nego što ga je pozvao, može uslediti kazna od 200.000 dinara. Ako istu obavezu nije ispunio ni kod drugog potrošača, može uslediti nova kazna“, navela je Perinčić, piše Tanjug.
Pored toga, Zakon o elektronskim komunikacijama predviđa znatno više kazne za neposredno oglašavanje bez prethodnog pristanka krajnjeg korisnika – od 500.000 do dva miliona dinara.
Građani mogu besplatno da upišu ili izbrišu svoj broj iz registra „Ne zovi“ preko operatora sa kojim imaju zaključen ugovor. Zahtev se može podneti elektronskim putem, preko internet stranice ili aplikacije operatora, kao i lično na njegovom prodajnom mestu, uz identifikaciju korisnika.
Kod elektronskog podnošenja zahteva proveravaju se ime i prezime, broj telefona koji glasi na ime korisnika i JMBG. Nakon prijema zahteva korisnik dobija potvrdu, a promena statusa broja u registru vidljiva je narednog dana.
Za jedan broj moguće je jednom tokom kalendarskog meseca promeniti status, odnosno podneti zahtev za upis ili ispis iz registra. To ne znači da potrošač mora svakog meseca da obnavlja prijavu.
Registar ostaje važeći i u slučaju promene operatora ukoliko korisnik zadrži, odnosno prenese isti broj.
Dodatna pravila odnose se na telefonsko pozivanje potrošača radi pozivanja na promotivne događaje. Trgovac može kontaktirati potrošača koji nije upisan u registar „Ne zovi“, ali pre njegovog prisustva na takvom događaju mora pribaviti njegovu pisanu saglasnost.
Potrošaču mora biti jasno saopšteno da je reč o komercijalnom događaju na kojem će mu biti ponuđeni proizvodi ili usluge. Trgovac ne sme da svrhu poziva prikazuje drugačije, na primer kao poziv na događaj koji nema prodajni karakter.
Ukoliko broj nije u registru „Ne zovi“, trgovac može da uputi promotivni poziv, ali i tada mora jasno da predstavi komercijalnu svrhu kontakta. To podrazumeva da potrošaču saopšti ko poziva, iz koje kompanije i zbog čega, odnosno da je cilj poziva promocija ili prodaja proizvoda i usluga.
M. T.
