BEOGRAD – Za vernike Srpske pravoslavne crkve (SPC) danas počinje Petrovski post, jedan od četiri velika višednevna posta u toku godine. Ovaj post se završava uoči Petrovdana, velikog hrišćanskog praznika posvećenog Svetim apostolima Petru i Pavlu, koji SPC obeležava 12. jula po gregorijanskom kalendaru.
Dužina Petrovskog posta je promenljiva i direktno zavisi od datuma Vaskrsa. S obzirom na to da uvek počinje u prvi ponedeljak posle Duhovske nedelje (Pedesetnice), ove godine će trajati nešto duže od mesec dana. Zanimljivo je da u zavisnosti od crkvenog kalendara ovaj post može trajati najkraće osam dana, a najduže šest nedelja.
Pravila posta po danima: Kada je dozvoljena riba?
Petrovski post spada u red lakših ili manje strogih postova (u poređenju sa Vaskršnjim ili Velikim postom), a pravila uzdržavanja od hrane su jasno definisana po danima:
-
Ponedeljak, sreda i petak: Posti se strogo – na vodi.
-
Utorak i četvrtak: Dozvoljena je priprema hrane na ulju.
-
Subota i nedelja: Vernicima su dozvoljeni riba, ulje i vino.
-
Uoči Petrovdana (11. jul): Posti se strogo (na vodi), osim u slučaju da ovaj dan padne u subotu ili nedelju.
Duhovni smisao iznad fizičkog odricanja
Crkva neprestano podseća da se smisao posta ne ogleda samo u pukoj promeni jelovnika i uzdržavanju od mesa, mlečnih proizvoda i jaja. Suština je u duhovnom pročišćenju – intenzivnijoj molitvi, pokajanju, činjenju dobrih dela i uzdržavanju od loših misli, reči i postupaka.
„Smisao posta je duhovno uzdržavanje i priprema vernika za praznik apostola koji su svojom verom, propovedanjem i mučeništvom postavili same temelje hrišćanske crkve“, poručuju teolozi.
Ovaj post se u narodu naziva još i apostolski, jer su se i sami apostoli postom i molitvom pripremali za izlazak u svet i propovedanje Jevanđelja nakon silaska Svetog Duha.
Među njima se posebno ističe Sveti apostol Petar (prvobitno ribar Simon iz Betsaide), koji je prvi među učenicima izrazio nepokolebljivu veru u Isusa Hrista. Zbog te čvrstine, Hristos mu je i dao ime Petar (Kifa), što u prevodu znači kamen ili stena, poručivši da će na tom kamenu sazdati crkvu koju ni vrata pakla neće nadvladati.
Prema kalendaru Srpske pravoslavne crkve, danas počinje Petrovski ili apostolski post koji će ove godine trajati više od mesec dana, sve do praznika Petrovdana 12. jula. Tokom ovog posta, ponedeljkom, sredom i petkom posti se na vodi, utorkom i četvrtkom na ulju, dok su subotom i nedeljom dozvoljeni riba i vino. Crkva naglašava da pored uzdržavanja od mrsne hrane, post zahteva i duhovno pročišćenje kroz molitvu i odricanje od loših misli i dela, čime se vernici pripremaju za praznik svetih apostola Petra i Pavla.
M. D.
