NOVI SAD – U malim, polumračnim kelijama skita Svetog Đorđa, pri manastiru Rača, u planinskim dubinama Tare, daleko od sveta i vremena ne mareći za njegove tokove i nemire, delali su monasi – pripadnici čuvene Račanske književne i prepisivačke škole, ključno važne za očuvanje srpske pismenosti i kulture u teškom vremenu pod turskim ropstvom. Iz nje upravo vuku korene i začetke savremene srpske pismenosti.
Nakon 402. godine od nastanka najstarije sačuvane knjige pisane u ovoj čuvenoj školi, a u našim danima zatiranja i zanemarivanja ćirilice – manastir Rača i ovo tlo, ponovo naglašeno, isijavaju odgovornost i ljubav prema srpskom jeziku i pismu.
Ekipa Umetničkog programa Radio-televizije Vojvodine povešće gledaoce upravo u dubine Tare. Nakon 330 godina, otkriven je i otkopan temelj Skita Svetog Đorđa, uz manastir Raču, svojevremeno centar Račanske škole. Na lekovitom vrelu Lađevac je i novoosnovani Muzej ćirilice, nadomak manastira Rača, a u Bajinoj bašti, je trajala 7. po redu manifestacija „Ćirilična baština“.
Ova emisija svedoči i potresno lepu činjenicu. Iz ljubavi prema svojoj crkvi, posvećenoj Spasovdanu, koja je 1690. godine spaljena zajedno sa Skitom Svetog Đorđa, a u čežnji da će se vratiti, račanski monasi gde god da su odlazili povlačeći se pred turskim zulumima, osnivali su ili obnavljali crkve, nova svoja utočišta i posvećivali ih upravo Spasovdanu.
RTV1, četvrtak, 29. maj, na Spasovdan, u 22.50 časova.
Urednik i autor emisije: Sofija Ljukovčan
Snimatelji: Bojan Ognjanovac i Dejan Zdravković
Tekst i foto: RTV
