NOVI SAD – U klubu „Tribina mladih“ Kulturnog centra Novog Sada odtvorena je izložba „Tužna senka tišine – sećanje na stradanje žena u januarskom Pogromu 1942. godine“ autora Snežane Serdar Filipović, Ljiljane Dožić i Petra Đurđeva. Prisutnoj publici obratili su se pomoćnica direktora KCNS Sunčica Marković, direktor Arhiva Vojvodine Nebojša Kuzmanović i član Gradskog veća za obrazovanje Petar Đurđev. Izložba je postavljena u okviru programa „Ledena tišina“ koji KCNS organizuje od 2014. godine.
„Od 2014. godine smo započeli program u kom se kroz različite tematske celine i forme izraza bavimo sećanjem na tragično stradale u januarskom Pogromu 1942. godine. Na „Tribini mladih“ tradicionalno postavljamo izložbe koje su sistematizovane po različitim oblastima. Imali smo izložbu koja se bavila mestima masovnih egzekucija tokom Novosadske racije, stradanjem sveštenika, advokata, lekara. Izložba o stradanju žena nastala je u saradnji Kulturnog centra Novog Sada, Istorijskog arhiva Grada Novog Sada i Arhiva Vojvodine, sa ciljem da neguje sećanje i prikaže stradanja žena u Novom Sadu i južnoj Bačkoj tokom 1942. godine“, rekla je Sunčica Marković, zahvalivši se Eparhiji Bačkoj i Jevrejskoj opštini u Novom Sadu koje od prvog dana aktivno pomažu realizaciju ovih memorijalnih programa.
Direktor Arhiva Vojvodine Nebojša Kuzmanović istakao je da je i ova izložba jedan paradigmatičan primer kako dobra saradnja između gradskih i pokrajinskih institucija i zajednica može da bude plodotvorna. On je podsetio sve buduće istraživače da se ogromna građa čuva u Arhivu Vojvodine, te da je zadatak svih nas da godišnjicu januarskog Pogroma obeležavamo i da se sećamo.
„Te 1942. godine zločinačka okupatorska vlast imala je sistem po kom je delala. Ubijali su, pored intelektualaca, sveštenika, imućnih ljudi, i žene u dvadesetim, tridesetim godinema, želeći da na taj način pošalju i poruku kroz uništavanje fertilnog dela stanovništva“, naglasio je Kuzmanović.
Petar Đurđev je kao bitnu karakteristiku januarskog Pogroma istakao masovno stradanje civilnog, neboračkog stanovništva.
„Svima je dobro znano da Pogrom iz januara 1942. godine nije bila uobičajena policijska racija, već sistematsko masovno ubijanje civilnog stanovništva u kojem su učestvovale policijske, vojne i civilne strukture okupatorskog režima. Uglavnom su u opštim narativima žene gotovo zaboravljene“, rekao je Đurđev, apostrofirajući da mlade žene i starice nikako nisu mogle predstavljati pretnju Horijevom režimu, te da je sasvim jasno da je januarski Pogrom 1942. godine za cilj imao izmenu etničke strukture stanovništva i izvršenje nacističke antisemitske politike.
Izložba „Tužna senka tišine – sećanje na stradanje žena u januarskom Pogromu 1942. godine“ moći će da se pogleda do 29. januara.
