NOVI SAD – U Srbiji trenutno oko 23.000 žena živi sa karcinomom dojke. Rak dojke je vodeći uzrok obolevanja i umiranja od malignih bolesti u ženskoj populaciji širom sveta, pa tako i u našoj zemlji. Samo u Vojvodini se godišnje dijagnostikuje oko 1.200 novih slučajeva.
Na organizovanu skrining mamografiju, kod žena starosti od 50 do 69 godina, još uvek se vrlo malo njih odaziva, pa se zdravstvenim ustanovama javljaju uglavnom tek kad tumor uznapreduje.
Oktobar se u svetu tradicionalno obeležava kao Međunarodni mesec borbe protiv raka dojke, kako bi se podigla svest javnosti o značaju prevencije i ranog otkrivanja bolesti, jer, ukoliko se karcinom dojke otkrije na vreme, u preko 90 odsto slučajeva lečenje ima dobru prognozu.
Pokrajinska vlada je pre četiri godine započela projekat „Prva mamografija“. Cilj je bio da se ženama u seoskim sredinama omogući besplatno snimanje pokretnim mamografom, bez zakazivanja, bez uputa i bez zdravstvene knjižice. Uprkos pandemiji virusa korona i otežanim uslovima rada, Univerzitetski klinički centar Vojvodine nije prekidao projekat. Zahvaljujući tome, u sredinama sa slabijim kapacitetom za mamografiju u dva pokretna mamografa pregledano je 18.800 žena. Nažalost, kod 147 žena dijagnostikovan je karcinom dojke.
Najveći broj žena koje su uradile mamografiju na taj način su po prvi put u životu obavile ovaj preventivni pregled. Osim dva pokretna mamografa, čijom kupovinom je unapređena zdravstvena zaštita žena u ruralnim područjima, samo ove godine Pokrajinska vlada kupila je 20 mamografa zdravstvenim ustanovama u Vojvodini i omogućila bolju i ravnomerniju dostupnost ovog skrininga u našoj pokrajini.
Ova vlada uložila je i znatna sredstva u razvoj najsavremenijih metoda dijagnostike i lečenja karcinoma dojke u Institutu za onkologiju Vojvodine, gde se već dve decenije izvode operacije primarnih rekonstrukcija dojke kod pacijentkinja kojima je neophodno uraditi amputaciju. Godišnje se uradi do 90 takvih zahvata i Institut predstavlja ustanovu sa najvećim brojem ovih operacija u Srbiji.
Institut za onkologiju Vojvodine jedina je zdravstvena ustanova u Srbiji gde se od početka godine primenjuje brahiterapija dojke kod pacijentkinja sa tumorom niskog rizika, gde se zračenje završava za 3–5 dana, umesto za 3–5 nedelja, koliko traje standardna terapija. Prednost ove vrste terapije jeste i to što tretira samo deo dojke u kojem je bio tumor, štiteći preostalo tkivo i okolne organe, što je posebno značajno za pacijente koji već boluju od bolesti srca i pluća.
Smrtnost od karcinoma dojke u Vojvodini u stalnom je porastu. Preživljavanje je moguće jedino uz rano otkrivanje tumora i pravovremeno i efikasno lečenje. Zbog toga će Pokrajinska vlada i ubuduće nastaviti podršku unapređivanju prevencije tumora dojke.
